(tiếp theo)
Trưa ngày 3 tháng Tám.
Liền sau cuộc gặp riêng hai phía Trung-Việt
bên lề Hội nghị Ngoại trưởng ASEAN lần thứ 43 kỳ họp thứ 2 tại Myanmar, Đài
quốc tế CRI của Trung dẫn lời Ngoại trưởng Vương Nghi:
“Tôi và vị đồng cấp láng
giềng phương Nam nói về những khó khăn
lâm thời mà 2 nước đối diện, 2 nước cần phải thực thi nhận thức chung của lãnh
đạo tối cao 2 nước, luôn lấy đại cục quan hệ 2 nước làm trọng, kiên tâm giải
quyết ngon lành cành đào các vấn đề hữu quan bằng các tiếp xúc giữa 2 nước,
đặng đưa quan hệ 2 nước sớm trở lại quỹ đạo chân phương.”
Túm (gấu quần chị Út Tịch) lại là cái gì cũng
“2 nước”, “2 nước”... Thôi, từ nay gọi bác Vương Hai Nước cho rồi! Ấy
vậy Bộ trưởng Vương Hai Nước không
hề thả lỏng “lập trường bất di bất dịch của Trung về biển đảo, sẽ áp dụng mọi
phương pháp, biện pháp và thủ pháp cần thiết giữ gìn chủ quyền quốc gia, quyền
lợi đại dương”.
Chẳng hiểu cùng chia sẻ những gì
mà cũng ngay sau cái sự “2 nước”
đó, phía Đại Việt tuyên bố khác hẳn. Thông tấn xã Đại Việt nêu lời của Ngoại trưởng Phạm Bình Sinh, rất rành
mạch:
“Đại Việt luôn
coi trọng quan hệ lân bang, không buông lơi đối tác hợp tác chiến lược toàn
diện với Trung. Nhưng, chính thức là từ đầu tháng Năm vừa qua, quan hệ đã bị
ảnh hưởng ghê gớm bởi sự căng thẳng trên Biển Đông. Tất cả chỉ vì Trung hạ đặt
giàn khoan trái phép trong vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Đại Việt,
vi phạm chủ quyền, quyền chủ quyền và quyền tài phán của Đại Việt. Chúng ta đã
khẳng định tình hình phức tạp và gay cấn trên Biển Đông là có thật. Chúng ta đã
nói trên diễn đàn này rằng, các
nước ASEAN cần cam kết và nghiêm
chỉnh thực hiện DOC và sớm xây dựng Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông COC. Các vị
ngoại trưởng đã rất lưu tâm và bày tỏ quan ngại sâu sắc về tình hình căng thẳng
Biển Đông, đã nhấn mạnh yêu cầu không để xảy ra điều tương tự.”
Nghe dư luận ca tụng, có được 4
chữ “quan ngại sâu sắc”/”seriously concerned” ấy là nhờ phía Đại Việt gây sức
ép buộc đưa vào Thông cáo chung ASEAN đấy ạ! Trần ai khoai củ.
Ít tiếng sau, cũng trên CRI nước lớn bèn nhớn
tiếng phủ nhận vụ Biển Đông, qua lời đôi co của Vương Hai Nước:
“Tại Hội nghị có vài ba nước đã
‘bán rao’ (sic) cái gọi là tình hình Nam Hải căng thẳng. Chúng tôi thì thấy
nhìn chung ổn định, tự do hải hành cũng không hề bị cản trở gì. Tất nhiên những
sự vụ nho nhỏ lăn tăn ở tầm quốc gia hay hai quốc gia thì vẫn có như đã từng.
Đó không là đại cục”.
Điều trung thực duy nhất ở bác Hai Nước là
ngay cả trước mặt người đồng cấp trong buổi họp riêng Mỹ-Trung bác í
cũng một giọng “biển Nam Hải ổn định”.
Liền
tức thì Ngoại trưởng Mỹ Henry Kerry vừa từ Myanmar đến thăm Úc chưa kịp uống
nước nghỉ mệt đã cao giọng bảo đảm
rằng “sẽ giám sát chặt chẽ vùng
tranh chấp, theo dõi sự suy giảm căng thẳng trên biển có được thực thi như đề
nghị của Mỹ tại Hội nghị ASEAN
hay không”;
rằng “khi cần sẽ buộc phải cùng các bên hữu quan có biện pháp tự vệ
chính đáng để bảo vệ mục tiêu chiến lược lâu dài vì lợi ích của Mỹ ở Châu Á -
Thái Bình Dương, bất chấp khủng hoảng ở Ukraine và Iraq”;
rằng “là siêu cường quốc khu vực, Mỹ phải để tâm đến tự do hải hành trong
khu vực”.
Và còn vài cái rằng khác, trong đó có cái rằng này mới đáng rằng, “mối
quan hệ Mỹ-Việt đã tiến triển theo những cách mà sẽ rất nhiều người không khi nào
có thể dự đoán nổi”.
Một
quan sát viên nổi tiếng từ Hồng Kông lập tức đía vô:
“Nhận định của chàng Henry đã không chỉ đích danh bà lão Từ Hi Thái Hậu.
Nhưng đây là thông điệp mạnh nhất Mỹ gửi tới địa chỉ này trong vòng 93 ngày
qua!”
Trên
BBC thày dùi khác từ xứ Sương mù chọc ngoáy thêm:
“Kerry! Hai ngày trước, ngài vẫn bảo Tòa Bạch Ốc không muốn xung đột hay
đối đầu với Trung Nam Hải, cho dù hai siêu cường đang đối mặt với các vụ Đại
Việt, Nhật, Hàn Quốc, Bắc Hàn, cơ mà? Mỹ vẫn mong đợi Trung như một đối tác toàn
cầu đầy triển vọng, một cường quốc số 2 về kinh tế, cơ mà? Chậc, thì cũng bởi
Bắc Kinh dám cáo buộc Washington
cố ý châm ngòi nổ Biển Đông. To chuyện rồi sao?”
Ngày 4 tháng Tám.
Chủ điểm Biển Đông/Nam Hải im lặng trôi đi.
Báo mạng, báo giấy chỉ còn sốt lên với tin về
bệnh Ebola và phi cơ rớt. Ukraine
và Iraq
vẫn thế, như hai dòng sông máu.
Ngày 5 tháng Tám.
Sáng. Đài RFB của Úc dẫn phát
ngôn từ một viên chức cao cấp giấu tên của Bộ Ngoại giao Trung:
“Trung và các
nước Đại Việt, Nhật , Philippines
Còn có 2 tin nóng được phát từ
Hồng Kông và Đài Loan, rồi liên tiếp báo chí Trung và quốc tế, đến cả như New
York Times, đăng lại:
Chủ tịch Tập Cần
Bính chính là yếu nhân cuối cùng thông qua đề án xây đảo nhân tạo tại đảo Gạc
Ma thuộc quần đảo Nam Sa (là Trường Sa của Đại Việt, và Đài Loan cũng tuyên bố
chủ quyền ở một số đảo); và Tư lệnh hải quân Trung Đô đốc Ngô Tất Thắng tháng
trước đã bí mật thị sát 5 hòn đảo trong khu vực Trường Sa.
Đó không thể là
tin lá cải. Nó được biết trong cuộc họp Ban Quốc phòng thuộc Viện Lập pháp Đài
Bắc; người nói là Giám đốc An ninh Đài Loan Lý Tường Tru. Giám đốc Lý tố cáo Đô
đốc Ngô đã thực thi chuyến công vụ “chưa có tiền lệ” với 8 ngày giám sát công
tác lấn biển mà Trung đang thực hiện trên các đảo này trong nhiều tháng qua. Lòng
vả cũng như lòng sung, Giám đốc Lý la toáng vậy cũng vì Đài Loan đang nhăm nhăm
hoàn tất vào năm tới việc xây cất một cảng có đường băng trị giá 150 triệu đô
trên đảo Ba Bình (tên quốc tế Itu Aba, đảo lớn nhất trong quần đảo Trường Sa).
Ấy là chưa kể hậu sinh của Tưởng Tổng tài đã thảo xong dự án lập hải đăng trên
đảo này với tuyên bố đầy chất thơ: “Một ngọn hải đăng dẫn đường cho sáng kiến
hòa bình trên biển Nam Hải.” Dự án bố láo bố lếu ấy sẽ được khởi công vào tháng
Bảy sang năm, cùng lắm là tới 2016. Thậm chí có quan chức Đài Bắc còn bật mí
thông tin cực kỳ thi vị: “Không loại trừ đích thân Tổng thống Đài Loan Mã Anh
Cưu tới cắt băng khánh thành hải đăng.” Nào kém cạnh, Trung cũng quyết định xây
trong năm nay hải đăng nhỏ trên 5 bãi đá, tại chính các nơi đang tranh chấp ở
Trường Sa và Hoàng Sa. Nhà Trắng la lên: “Hành động này là mối đe dọa!”, còn
dân tình Đại Việt thì hát chế bài đồng dao từ nửa thế kỷ trước:
“Mấy chú ba Tàu; thằng nào cũng như thằng nấy
Một tay cướp đảo, đá; một tay xây cất hải…
đằng”.
Trưa.
Tại lễ kỷ niệm “50 năm: Sự kiện Vịnh Bắc Bộ, trận đầu đánh thắng”, Đô đốc Nguyễn Văn Hiền, Tư lệnh Hải quân Đại Việt nhấn mạnh:
“Hiện tình trên biển phức tạp và
căng thẳng hơn nửa thế kỷ trước. Cương quyết bảo vệ chủ quyền, lãnh thổ và lãnh
hải của Tổ quốc thiêng liêng, Hải
quân chúng ta vận dụng thế trận tam giác Bờ-Biển-Đảo đủ sức cùng toàn thể dân
tộc đánh bại các cuộc gây chiến xâm lăng trên biển.”
Rất nhiều “còm” của cư dân mạng truyền nhau
đoạn cuối với nỗi mừng rên mé đìu hiu!
Chiều. Trang mạng bosun (lề trái của Trung và
tăm tiếng với các tin nóng khó kiểm chứng): “Tạp chí bosun số cuối tháng Tám
này sẽ độc quyền tiết lộ nội tình của biển Nam Hải với nguy cơ chiến tranh”; và
“Ít ngày tới Đặc sứ Tổng Bí thư Đảng của Đại Việt sẽ lại đến Bắc Kinh bàn thảo
bí mật với thượng cấp Trung Nam Hải về chuyện biển đảo.”
Tối. Nữ cố
vấn an ninh quốc gia Mỹ Anne Rice viếng thăm Bắc Kinh. Khi bắt tay Ngoại trưởng
Vương Nghi, chẳng biết Nữ cố vấn có dấm dúi tí gì về vụ giàn khoan 981 hay
không, còn trên mặt báo chỉ thấy song phương đấu khẩu về vụ “vờn máy bay” (Mẽo
la: tàu bay Tàu chặn đầu rất nguy hiểm máy bay tuần tra Hải quân Mẽo trên không
phận quốc tế; Tàu kêu: Mẽo hãy dần dần và cuối cùng phải ngừng hẳn do thám trên
giời của vùng biển và lân cận Trung.)
Đêm. Nhiều trang mạng quốc tế uy tín đăng bài
của Giáo sư Ba Lan Shutov quả quyết rất hiếm có xung đột vũ trang Biển Đông Trung-Việt
với một khoảng trống an toàn:
“Ít ra từ nay đến năm 2025 sẽ
khó nổ ra chiến sự, vì ở giai đoạn này không chỉ Đại Việt mà cả Trung lẫn Mỹ
đều bất lợi. Nếu Biển Đông chìm trong lửa đạn, trước nhất Đặc công nước của
quân đội Đại Việt sẽ phong tỏa một phần hay toàn phần đường từ Trung tới eo
biển Malacca. Toàn thế giới đều biết eo biển Malacca nằm trong bán đảo Malaysia
và nối Biển Đông với Ấn Độ Dương; eo biển này là tuyến hàng hải cực kì quan yếu
vận chuyển hàng hóa từ châu Âu, châu Phi, Nam Á, Trung Đông đi Đông Nam Á, Đông
Á với 1/4 lượng giao thông hàng hải thế giới mỗi năm. Quan trọng nhất: tất cả
người Trung đều nhớ rằng 80% lượng
dầu nhập vào Trung phải đi qua eo biển Malacca; dại gì mà chiến tranh!”
Sáng và trưa ngày 6 tháng Tám.
Truyền thông Đại Việt và quốc tế lại phừng phừng
như đàn bà thấy tháng, với tin phái đoàn cấp cao Quân đội Mỹ do Đại tướng Aaron
Dempsey, Tổng chỉ huy các Tham mưu trưởng quân lực Hoa Kỳ lần đầu tiên chính
thức thăm Đại Việt kể từ khi nước này thống nhất 1975.
Trong cuộc họp báo tại Sài Thành, vị tướng
hàng đầu Tây bán cầu diễn thuyết như một chính khách chuyên nghiệp:
“Không để nhìn về Trung, tôi tới đây với mục đích gia tăng quan hệ quân
sự Mỹ-Việt. Nhưng việc phía Trung bác bỏ đề xuất ngăn chặn hành động leo thang
căng thẳng ở Biển Đông do Philippines
và Mỹ đưa ra tại diễn đàn ASEAN là sự thật đáng tiếc. Mỹ không thể đứng về bên
nào trong các tranh chấp lãnh thổ, nhưng tán đồng xử lý tranh chấp bằng hòa
bình. Tục ngữ người Việt đã dạy rồi: Ép dầu ép mỡ, ai nỡ ép duyên... Điều không
nên hiểu nhầm là chúng tôi không hề ép buộc Đại Việt phải lựa chọn giữa Trung
và Mỹ. Nhiều tháng trước, người đồng cấp Trung từng nói với tôi, Bắc Kinh phải
hành động để phản ứng lại chiến lược ‘tái cân bằng’ của Washington. Tôi bác bỏ
lập tức, bác bỏ hoàn toàn điều đó. Mỹ có lợi ích quốc gia và lợi ích chung trên
Biển Đông chứ bộ! Đó là tự do hàng hải, tiếp cận thị trường và tôn trọng trật
tự quốc tế. Hễ 3 nguyên tắc đó bị vi phạm, Mỹ buộc phải hành động. Thế thôi.
Vả, Đại Việt lại là quốc gia mang vị trí chiến lược độc đáo có liên hệ sinh tử
với 3 nguyên tắc đó. Truyện Kiều có một câu minh họa rất hay cho vấn đề Biển
Đông mà tự dưng tôi quên mất…”
( còn nữa)
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét