Đôi lời về bác Ba Phi :
Bác Ba Phi trong văn học dân gian.
Ngày xưa, bác
Ba Phi thường kể chuyện :
“Gần tết năm đó, hai vợ
chồng tôi quết bánh phồng thứ nếp dẻo của đất U Minh. Do tôi bổ mạnh tay, bột
nếp văng lên xà nhà. Con chó mực thấy vậy liền nhảy lên táp miếng bột. Tức thì
cái miệng của nó bị dính trong miếng bột ấy, toàn thân nó treo lên xà nhà như
cá mắc câu. Nó la hoảng và giãy rất dữ. Cuối cùng nó rớt xuống đất nghe một cái
“bịch”. Coi kỹ lại cái đầu của nó còn dính lại trên xà nhà”.
Chuyện bác Ba Phi là thế, chuyện nào cũng nói “dóc”, cũng mang
lại cho người nghe trước hết là tiếng cười sảng khoái, trào lộng, ẩn chứa tính
hào hùng của lớp người đi mở đất, tính cách đặc trưng Nam Bộ, lòng yêu thiên
nhiên và con người.
Tương truyền nguyên mẫu của Bác Ba Phi là nghệ nhân Nguyễn Long
Phi (1884-1964), vốn là nông dân huyện Đầm Dơi, tỉnh Cà Mau. Tuy sống cơ cực,
ban ngày phải đi khẩn hoang, cày cuốc, nhưng ban đêm, ông thường tụ họp đờn ca, đặc biệt ông có khiếu kể
chuyện vui rất phong phú và đặc sắc, được nhiều người ưa thích. Lúc đầu ông làm
tá điền cho Hương quản Tế, nhờ chịu thương chịu khó, được chủ ruộng yêu thương và gả con gái cho. Bà này không có con, vài năm sau đứng ra
cưới vợ hai cho chồng. Bà vợ hai sinh được một người con trai sau này lấy vợ
cũng sinh con trai tức cháu đích tôn của bác Ba Phi và chính là nhân vật thằng
Đậu nổi tiếng trong những câu chuyện của bác Ba Phi. Từ đó sinh ra thành ngữ
"tệ như vợ (thằng) Đậu" để chỉ những người vụng về.
Bác Ba Phi qua đời năm 1964 tại rừng U Minh Hạ, tỉnh Cà Mau.
Phần mộ của bác được đặt giữa hai ngôi mộ của hai bà vợ và được xây dựng thành
tuyến du lịch văn hoá của tỉnh .
Những câu chuyện kể của bác Ba Phi được truyền miệng trong dân
gian và người đời thêm thắt nhiều chuyện
mới làm cho bác Ba Phi trở thành nổi tiếng không khác gì Trạng Quỳnh ngoài Bắc.
Bác Ba Phi nào đi thăm
Mỹ ?
Tất nhiên người này không phải bác Ba Phi ở Cà Mâu vì bác đã
mất cách nay gần 50 năm. Bác này cũng thứ ba, cũng tên Phi nhưng không phải họ
Nguyễn Long, quê lại ở miền Đông Nam
bộ. Bác Ba Phi miền Đông này có cô con gái tên Út vượt biên qua Mỹ từ năm …lâu
lắm, lấy chồng Mỹ, định cư luôn bên đó. Vài năm trước, nghe nói cô làm ăn rất
khá giả , vốn liếng cả chục triệu đô la,
về VN thăm quê và cứ khăng khăng mời bác Ba Phi qua chơi Mỹ một lần cho
biết.
Lúc đầu bác giãy nảy:
“ Í mèn ôi, tao dân chính gốc miệt vườn, sang bển là xứ tây đen, biết ăn làm sao, nói làm sao ? “
Cô Út bật cười :
“ Chèn ôi, tía nằm mãi xó vườn hổng biết gì hết trơn, nước Mỹ
không phải xứ tây đen mà đen, đỏ, trắng, vàng lẫn lộn tùm lum. Vậy mới kêu bằng
Hợp chủng quốc, là xứ văn minh nhất thế giới, tự do cá nhân được bảo đảm hết
cỡ, giả tỷ như tía muốn nằm ăn vạ trước cửa Nhà Trắng, giương biểu ngữ lên chửi
Tổng Thống Obama cũng không sao. Còn ở Việt nam, chẳng may tía vọt miệng chửi
bác Hồ là công an còng tay liền. Vậy sao gọi tự do ?”
Bác Ba Phi mặt đỏ tía
tai, cãi lấy cãi để :
“ Tao có dỗi hơi cũng chẳng điên rồ nằm ăn vạ trước Nhà Trắng
để chửi Tổng thống Mỹ và cũng chẳng ngu gì lớn
tiếng chửi ông Hồ cho công an nó nhốt vô trại . Tao cứ ở nhà cũng tự do
chán rồi. Này nhé có tiền muốn tiêu gì tiêu, muốn chơi gì chơi, ăn nhậu xả
làng, mèo mỡ chim chuột thoải mái chẳng ai cấm đoán. Vậy tao cần tự do nào nữa
?”
Cô Út la chói lói :
“ Ba cái thứ đó cũng gọi tự do. Con nói tía biết, bên Mỹ họ văn
minh lắm, đàn bà và chó được tôn trọng bậc nhất , giả tỉ ai cả gan đánh phụ nữ
dầu chỉ bằng một nhánh hoa hồng thôi , cũng bị cảnh sát Mỹ còng tay liền, còn
chó hả, được cưng chiều có khi còn hơn cả…chủ kìa, “tía” sang đó thì khỏi xơi
cái món cày tơ 9 món, một món cũng tuyệt nhiên không có ạ.”
Bác Ba Phì cười ha hả :
“ Tao đâu cần ba cái món “cờ tây” đó, Mỹ cấm vậy chớ cấm nữa
cũng chẳng nhằm nhò gì tới tao. Tao lo là lo tao quen ăn cơm ta rồi, bữa ăn
phải có cơm nấu cho dẻo, ngoài canh chua cá lóc ra còn phải có khô quẹt chấm
xoài xanh tao mới chịu, còn sang bển sớm tối ăn kiểu Mỹ , rặt bánh mì, thịt bò
với bơ sữa thì bố ai mà nuốt cho được. “
Cô Út lại gân cổ lên cãi :
“Tía hổng có biết gì hết trơn. Nước Mỹ là xứ khắp nơi đổ về cái
gì cũng có toàn loại hảo hạng. Nào khô cá lóc, cá ngừ, cá tra, cá mập…khô nào
cũng có, nào mắm tôm, mắm tép, mắm bồ hóc…mắm nào cũng dư , nào gạo nàng hương,
gạo tám, gạo Đài Loan, gạo Mỹ…gạo nào cũng ngập tràn siêu thị hết. Từ VN mang
sang không thiếu thứ gì, từ của ngon vật lạ cho tới cóc, ổi, gì cũng bán , ngay
cả xoài xanh chấm “khô quẹt” cũng có cho tía” nữa.”
Bác Ba Phi cười ha hả :
“ Mày nói vậy thì tao cũng muốn đi một chuyến cho biết...”
Cô Út vỗ tay vui vẻ :
“ Phải đó, phải đó....tía nên đi một chuyến sang bển coi...tư
bản nó giãy chết ra làm sao !”
Bác Ba Phi bật cười :
“ Chuyện xưa rồi, còn nhắc lại làm gì ? Ba thằng tư bản chết
đâu chẳng thấy, chỉ thấy ở tỉnh ta vẫn trải thảm đỏ mời tụi nó dzô cấp kỳ
kìa...”
Muốn đi Mỹ trước hết phải lo khâu giấy tờ, bác Ba Phi ngoài
giấy chứng minh nhân dân ra chẳng có cái giấy gì hết. Cô Út sai con ông anh Hai
, cháu đích tôn bác Ba Phi, tức thằng Đậu chở bác lên phố Nguyễn Du, Sàigòn lấy
hộ chiếu , bác giãy nảy :
“Tao có cái thẻ căn cước này là đi khắp nước rồi, khỏi cần hộ
chiếu hộ giường rách việc ...”
Cô Út lại phải la lên :
“ Căn cước của tía chỉ đi trong nước thôi , sang Mỹ tía phải có
hộ chiếu để lãnh sự quán người ta đóng dấu visa
lên đó mới được dzô. Thẻ căn cước bé tí xíu chỗ đâu mà đóng dấu...”
Bác Ba Phi giở chứng minh nhân dân ra coi thấy kín mít hết cả
chẳng còn chỗ nào đóng dấu, bác thở dài :
“ Cái thằng nào làm căn cước sao trùm sò quá vậy. Giả tỉ nó làm
rộng ra, thêm mấy tờ nữa cho người ta đóng dấu có phải tao khỏi đi thành phố
lấy hộ chiếu không . Rõ rách việc...”
Cô Út dỗ mãi bác Ba Phi mới miễn cưỡng ngồi sau xe máy thằng
Đậu trực chỉ phố Nguyễn Du, Phòng quản lý xuất nhập cảnh để xin hộ chiếu . Sáng
đi, trưa mới tới , mà đi một lượt đâu đã xong. Nào lấy tờ khai, nào mang lên
công an xã chứng, nào chụp hình...trở đi trở lại mấy lần bác Ba Phi mới cầm
được tấm hộ chiếu mầu xanh, mới cứng. Cô Út cầm lên coi đi coi lại, gật đầu :
“ Rồi, đúng hộ chiếu phổ thông rồi. Giờ tía có thể đi ra nước ngoài thoải mái...”
Bác Ba Phi vui vẻ :
“ Vậy chớ chừng nào đi Mỹ ?”
Cô Út lắc đầu :
“ Chưa...chưa đủ giấy tờ...tía còn phải xin VISA vào Mỹ do lãnh
sự quán cấp nữa. Nếu kịp thì cùng đi với con, nếu không kịp , con sẽ gửi vé máy
bay về cho tía đi...”
Nói rồi cô Út gọi thằng Đậu tới đưa cho nó tờ 100 đô la Mỹ,
dặn phải tới nạp ngay cho ngân hàng
ngoại thương ở bến Chương Dương trên
Saigòn để lấy giấy hẹn cho bác Ba Phi vào lãnh sự quán phỏng vấn.
Ngay sáng hôm sau thằng Đậu xách xe tính chạy về Sàigòn, lúc
phóng qua quán nhậu chợt có tiếng gọi ơi ới vào “gây độ”. Thằng Đậu ngập ngừng,
việc cô Út sai phải hoàn thành ngay trong sáng nay để kịp cho nội đi phỏng vấn,
nó tính rồ máy xe chạy đi nhưng tiếng gọi lại cất lên riết róng . Nó tắc lưỡi,
mặc kệ, muốn ra sao thì ra, nhậu cái đã. Thế là nó quẳng xe ngoài cửa quán, ung
dung bước vào trong tiếng vỗ tay rầm rầm của đám bạn nhậu.
(còn
tiếp)

Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét